Legislacja

Uprawnienia niepełnosprawnych pracowników

Nowelizacja ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych z dnia 10 czerwca 2014 r. wprowadziła zmiany w zakresie czasu pracy osoby niepełnosprawnej zaliczonej do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności. Od 10 lipca 2014 czas pracy osoby niepełnosprawnej w stopniu znacznym i umiarkowanym nie może przekroczyć 7 godzin na dobę i 35 godzin w tygodniu. Jednak na wniosek osoby zatrudnionej, lekarz może wyrazić zgodę na dłuższy czas pracy.

 

Pozostałe uprawnienia niepełnosprawnych pracowników pozostały bez zmian:

  1. Osoba niepełnosprawna nie może być zatrudniona w porze nocnej i w godzinach nadliczbowych. (Przepisu nie stosuje się do osób zatrudnionych przy pilnowaniu.)
  2. Osoba niepełnosprawna ma prawo do przerwy w pracy na gimnastykę usprawniającą lub wypoczynek. Czas przerwy wynosi 15 minut i jest wliczany do czasu pracy.
  3. Stosowanie norm czasu pracy, o których mowa powyżej, nie może powodować obniżenia wysokości wynagrodzenia wypłacanego w stałej miesięcznej wysokości.
  4. Osobie zaliczonej do znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności przysługuje dodatkowy urlop wypoczynkowy w wymiarze 10 dni roboczych w roku kalendarzowym. Prawo do pierwszego urlopu dodatkowego osoba ta nabywa po przepracowaniu jednego roku po dniu zaliczenia jej do jednego z tych stopni niepełnosprawności.
  5. Dodatkowy urlop wypoczynkowy nie przysługuje osobie uprawnionej do urlopu wypoczynkowego w wymiarze przekraczającym 26 dni roboczych lub do urlopu dodatkowego na podstawie odrębnych przepisów.
  6. Jeżeli wymiar urlopu dodatkowego, o którym mowa powyżej w pkt. 8, jest niższy niż 10 dni roboczych, zamiast tego urlopu przysługuje dodatkowy urlop wypoczynkowy dla osoby niepełnosprawnej określony w pkt. 7.
  7. Osoba o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności ma prawo do zwolnienia od pracy z zachowaniem prawa do wynagrodzenia:
    a) w wymiarze do 21 dni roboczych w celu uczestniczenia – na wniosek lekarza – w turnusie rehabilitacyjnym, nie częściej niż raz w roku,
    b) w celu wykonania badań specjalistycznych, zabiegów leczniczych lub usprawniających, a także w celu uzyskania zaopatrzenia ortopedycznego lub jego naprawy, jeżeli czynności te nie mogą być wykonane poza godzinami pracy.
  8. Łączny wymiar urlopu określonego w pkt. 7 i zwolnienia od pracy, o którym mowa pkt. 10.a), nie może przekroczyć 21 dni roboczych w roku kalendarzowym.
  9. Skierowanie na turnus rehabilitacyjny należy przedstawić pracodawcy w takim terminie, który umożliwi udzielenie zwolnienia bez narażenia zakładu pracy na szkody.
  10. Wynagrodzenie za czas zwolnień od pracy w celu uczestnictwa w turnusie rehabilitacyjnym oraz w celu wykonania badań specjalistycznych oblicza się jak ekwiwalent pieniężny za urlop wypoczynkowy.
  11. Osoba zatrudniona pozostająca w stosunku pracy, która w wyniku wypadku przy pracy lub choroby zawodowej utraciła zdolność do pracy na dotychczasowym stanowisku ma prawo do tego, aby pracodawca przygotował dla niej odpowiednie stanowisko pracy. Pracodawca jest zobowiązany zorganizować odpowiednie dla niej miejsce pracy w okresie do trzech miesięcy od dnia zgłoszenia tej osoby gotowości przystąpienia do pracy. Pracodawca nie ma takiego obowiązku, jeżeli wypadek przy pracy nastąpił z winy pracownika.

 

Osoba posiadająca orzeczenie o niepełnosprawności, pobierająca rentę z ZUS, może podjąć zatrudnienie bez względu na zapis, jaki posiada w orzeczeniu.

 

Niepełnosprawny posiadający status osoby bezrobotnej

Statusu bezrobotnego nie może mieć ta osoba niepełnosprawna, która nabyła uprawnienia do renty z tytułu niezdolności do pracy, renty szkoleniowej, renty socjalnej lub zasiłku stałego. Osoba niepełnosprawna traci status bezrobotnego, jeśli otrzyma jednorazowe środki na podjęcie działalności albo na wniesienie wkładu do spółdzielni socjalnej.

 

Prawo do zasiłku

Osoby niepełnosprawne, które utraciły orzeczenie o niepełnosprawności mogą otrzymać zasiłek dla bezrobotnych, jeśli przed zarejestrowaniem pobierały rentę z tytułu niezdolności do pracy lub rentę szkoleniową.

Wysokość zasiłku dla bezrobotnych jest taka sama w przypadku osób pełnosprawnych, jak i niepełnosprawnych. Różnice w wysokości zasiłku uzależnione są od stażu pracy osoby bezrobotnej

Niepełnosprawny posiadający status osoby poszukującej pracy

Osoba niepełnosprawna, mająca prawo do jakiegoś świadczenia może być zarejestrowana jako poszukująca pracy.

Jako osoba poszukująca pracy, może być też zarejestrowana osoba zatrudniona, która zgłasza zamiar podjęcia innej pracy, pracy dodatkowej lub w wyższym wymiarze czasu pracy.

 

Uprawnienia osoby poszukującej pracy

Warunkiem nabycia opisanych poniżej uprawnień jest zarejestrowanie się w PUP jako osoba poszukująca pracy. Każda osoba zarejestrowana jako poszukująca pracy może korzystać z następujących form pomocy:

  • pośrednictwa pracy,
  • usług EURES (sieć europejskich służb zatrudnienia),
  • poradnictwa zawodowego (i informacji zawodowej),
  • pomocy w aktywnym poszukiwaniu pracy – szkolenia z zakresu umiejętności poszukiwania pracy i zajęcia aktywizacyjne – prowadzonej w ramach klubów pracy, centrów informacji i planowania kariery zawodowej,
  • projektów lokalnych (dodatkowo, jeśli dany PUP prowadzi projekty lokalne mające na celu aktywizację zawodową bezrobotnych, mogą korzystać z nich osoby poszukujące pracy. Zasady korzystania z takich projektów, powinny być udostępniane w PUP).

 

Powyższe uprawnienia ma również osoba zarejestrowana w PUP jako bezrobotna.

 

Praca i renta

Osoba niepełnosprawna posiadająca świadczenie pieniężne z ZUS ma możliwość tzw. „dorobienia” do tego świadczenia.

Osiąganie przychodu nie przekraczającego 70% kwoty przeciętnego wynagrodzenia za kwartał kalendarzowy, ogłoszonego przez prezesa GUS, nie powoduje zmniejszenia świadczeń.

W przypadku gdy przychód osiągany przez świadczeniobiorcę przekroczy 70% przeciętnego wynagrodzenia, ale będzie niższy niż 130% przeciętnego wynagrodzenia – emerytura, renta z tytułu niezdolności do pracy oraz renta rodzinna dla jednej osoby ulegną zmniejszeniu o kwotę przekroczenia, nie więcej jednak niż o kwotę maksymalnego zmniejszenia

 

(Źródło: www.spes.org.pl)